कोकण ४-५ दिवस ट्रिप : संपूर्ण कोकण फिरण्यासाठी परफेक्ट इटिनेरी

महाराष्ट्र मधील कोकण हा समुद्रकिनारे, किल्ले, मंदिरे, हिरवीगार निसर्गरम्य ठिकाणे आणि मालवणी खाद्यसंस्कृतीसाठी प्रसिद्ध आहे. जर तुम्हाला ४ ते ५ दिवसांत संपूर्ण कोकण अनुभवायचा असेल, तर योग्य मुक्काम, जेवण आणि प्रवास नियोजन खूप महत्त्वाचे ठरते. खाली दिलेले इटिनेरी खास पुणे किंवा मुंबई येथून सुरू होणाऱ्या रोड ट्रिपसाठी तयार केले आहे.

पहिला दिवस : पुणे – अलिबाग – मुरुड जंजिरा

पहाटे पुणे किंवा मुंबईहून प्रवास सुरू करा. घाटातील निसर्ग अनुभवत सकाळी अलिबाग येथे पोहोचा. येथे अलिबाग बीच आणि कोळंबा किल्ला पाहता येतो. समुद्रकिनाऱ्यावर निवांत वेळ घालवल्यानंतर दुपारी स्थानिक कोकणी जेवणाचा आनंद घ्या.

महाराष्ट्र मधील कोकण हा समुद्रकिनारे, किल्ले, मंदिरे, हिरवीगार निसर्गरम्य ठिकाणे आणि मालवणी खाद्य संस्कृती साठी प्रसिद्ध आहे. जर तुम्हाला ४ ते ५ दिवसांत संपूर्ण कोकण अनुभवायचा असेल, तर योग्य मुक्काम, जेवण आणि प्रवास नियोजन खूप महत्त्वाचे ठरते. खाली दिलेला प्लान  खास पुणे किंवा मुंबई किंवा पुणे येथून सुरू होणाऱ्या रोड ट्रिपसाठी तयार केले आहे.

अलिबाग 

महाराष्ट्र मधील रायगड जिल्हयामध्ये अलिबाग शर असून पे रायगड पासून सुमारे किलोमीटर पुणे पासून सुमारे किलोमीटर आणि मुंबई पासून सुमारे किलोमीटर अंतरावर आहे. अलिबाग बीच सवयच समुद्रकिनारे नारळ सुपरीची झाडे ऐतीहसिक किल्ले आणि शांत वातावरणामुळे अलिबाग पर्यटकांमध्ये लोकप्रिय आहे. अलिबाग बीच मुंबई पासून जवळ असल्यामुळे याला मिनी गोवा असे म्हणतात. 

अलिबाग बीच वरच कुलाबा हा ऐतिहासिक किल्ला आहे. ओहोटीच्या वेळी या किल्ल्यापर्यंत पायी जाता येते. याशिवाय नागाव बीच, किहीम बीच आणि वरसोली बीच हे देखील फिरण्यासाठी प्रसिद्ध आहेत. अलिबागमध्ये वॉटर स्पोर्ट्स, बोटिंग आणि समुद्रकिनाऱ्यावर सूर्यास्त पाहण्याचा आनंद घेता येतो. येथे मिळणारे ताजे सीफूड,, सोलकढी आणि मालवणी थाळी पर्यटकांना खूप आवडते.

दुपारचे जेवण 

अलिबाग मध्ये दुपारचे जेवण हा कोकण ट्रिपमधील एक खास अनुभव मानला जातो. समुद्रकिनाऱ्याजवळील हॉटेल आणि होमस्टेमध्ये मिळणारे ताजे मालवणी जेवण पर्यटकांना खूप आवडते. येथे फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात यांची चव विशेष प्रसिद्ध आहे. शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाजी आणि सोलकढी असे स्वादिष्ट पदार्थ उपलब्ध असतात.

अलिबागमधील अनेक रेस्टॉरंट्स समुद्रकिनाऱ्याच्या जवळ असल्यामुळे जेवण करताना समुद्राचा सुंदर नजारा पाहण्याचा आनंद मिळतो. नारळाच्या दुधात तयार केलेले मालवणी मसालेदार पदार्थ आणि कोकमपासून बनवलेली सोलकढी हि  येथील खास ओळख आहे. दुपारच्या वेळी समुद्रकिनाऱ्यावर फिरल्यानंतर शांत वातावरणात केलेले जेवण प्रवासाचा थकवा दूर करते आणि कोकणातील पारंपरिक खाद्यसंस्कृतीचा सुंदर अनुभव देते.

मुरुड जंजिरा 

अलिबाग पासून मुरुड जंजिरा हा सुमारे 53 किलोमीटर अंतरावर आहे. अलिबाग मधून मुरुड जंजीर ला कसे जायचे याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

अलिबाग  → नागाव → रेवदंडा → कशिद → विहोर →  मुरुड 

महाराष्ट्र मधील रायगड जिल्हयामध्ये मुरुड जंजीरा जलदुर्ग असून तो रायगड पासून सुमारे पुण्यापासून सुमारे आणि मुंबई पासून सुमारे किलोमीटर अंतरावर आहे. अरबी समुद्राच्या मध्यभागी उभा असलेला हा किल्ला आपल्या मजबूत तटबंदी आणि अभेद्य रचनेसाठी ओळखला जातो. जंजिरा किल्ला सिद्दी राजांनी बांधला असून इतिहासात अनेक आक्रमणांना तोंड देऊनही हा किल्ला कधीही पूर्णपणे जिंकला गेला नाही, ही त्याची विशेष ओळख मानली जाते.

मुरुड गावातून बोटीने या किल्ल्यापर्यंत जाता येते. किल्ल्यामध्ये विशाल तटबंदी, प्राचीन तोफा, गोड पाण्याची तळी आणि जुने महाल पाहायला मिळतात. समुद्राच्या लाटांमध्ये उभा असलेला हा किल्ला पर्यटकांना इतिहास आणि निसर्गाचा अनोखा अनुभव देतो. किल्ल्यावरून दिसणारा अथांग समुद्र आणि थंड वारा मनाला शांतता देतो. इतिहासप्रेमी आणि फोटोग्राफी आवडणाऱ्या पर्यटकांसाठी मुरुड जंजिरा हे कोकणातील एक महत्त्वाचे पर्यटनस्थळ मानले जाते.

रात्रीचे जेवण 

मुरुड आणि मुरुड जंजिरा जलदुर्ग च्या परिसरातील रात्रीचे जेवण हा कोकण ट्रिपमधील एक खास अनुभव मानला जातो. समुद्रकिनाऱ्यालगत असलेल्या स्थानिक हॉटेल्स आणि होमस्टेमध्ये पारंपरिक मालवणी खाद्यसंस्कृतीची चव अनुभवायला मिळते. रात्रीच्या जेवणामध्ये फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात हे पदार्थ विशेष लोकप्रिय आहेत. अनेक पर्यटक सोलकढी आणि कोम्बडी वडे यांचा आस्वाद घेण्यासाठी खास येथे थांबतात.

समुद्राच्या थंड वाऱ्यासोबत शांत वातावरणात केलेले जेवण प्रवासाचा थकवा दूर करते. काही हॉटेल्समध्ये समुद्रकिनाऱ्याजवळ बसून जेवण्याची सुविधा असल्यामुळे जेवणाचा अनुभव अधिक सुंदर बनतो. शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या आणि ताज्या चपात्या उपलब्ध असतात.

दूसरा दिवस 

दापोली शहर 

मुरुड पासून दापोली शहर हे सुमारे ह १२६ किलोमीटर अंतरावर आहे. मुरुड पासून दपोळी शहराकडे कसे जायचे याचा मार्ग दिला आहे. 

मुरुड → म्हसला → दापोली 

महाराष्ट्रमधील रत्नागिरी जिल्हयामध्ये दापोली हे शहर असून ते रत्नागिरी पासून सुमारे किलोमीटर पुण्यापासून किलोमीतर आणि मुंबई पासून किलोमीटर अंतरावर आहे. दापोली शहरलच मिनी महाबळेश्वर असेही  म्हटले जाते. कारण दापोली याठिकाणी हिरव्यागार डोंगररांगा, स्वच्छ समुद्रकिनारे आणि थंड हवामान आहे. दापोली या परिसरामध्ये लाडघर बीच कर्दे बीच मुरुड बीच आणि हरणे बंदर हे पर्यटन स्थळे पर्यटकांना लोकप्रिय आहेत. बीचवरती डॉल्फिन सफरीचा आनंद घेता येतो. तसेच समुद्र किनाऱ्यावरती नारShrivardhan हे Maharashtra मधील रायगड जिल्ह्यात वसलेले एक सुंदर समुद्रकिनारी पर्यटनस्थळ आहे. शांत समुद्रकिनारे, नारळ-सुपारीच्या बागा आणि ऐतिहासिक महत्त्व यामुळे श्रीवर्धन पर्यटकांमध्ये खूप लोकप्रिय आहे. हे ठिकाण पेशव्यांचे जन्मस्थान म्हणूनही ओळखले जाते आणि त्यामुळे इतिहासप्रेमींसाठी विशेष आकर्षण मानले जाते.

श्रीवर्धन बीच हा येथील मुख्य आकर्षण आहे. लांब पसरलेला स्वच्छ समुद्रकिनारा, मऊ वाळू आणि समुद्राच्या शांत लाटा पर्यटकांना निवांतपणा अनुभवायला लावतात. सकाळी सूर्योदय आणि संध्याकाळी सूर्यास्ताच्या वेळी येथील निसर्ग अधिक सुंदर दिसतो. समुद्रकिनाऱ्यावर फिरणे, फोटोग्राफी करणे आणि समुद्राचा थंड वारा अनुभवणे हा एक खास अनुभव असतो.

येथील Lakshmi Narayan Temple हे प्राचीन मंदिर देखील प्रसिद्ध आहे. मंदिराची रचना आणि धार्मिक वातावरण भाविकांना आकर्षित करते. श्रीवर्धन परिसरात स्थानिक कोकणी आणि मालवणी खाद्यसंस्कृतीचा आनंद घेता येतो. फिश थाळी, सोलकढी आणि कोम्बडी वडे हे पदार्थ विशेष लोकप्रिय आहेत.

ऑक्टोबर ते फेब्रुवारी हा काळ श्रीवर्धन फिरण्यासाठी सर्वोत्तम मानला जातो. शांतता, समुद्र आणि निसर्ग अनुभवण्यासाठी श्रीवर्धन हे कोकणातील एक सुंदर पर्यटनस्थळ आहे.ळाचे आणि सुपारीची झाडे आहेत. 

दापोली शहरा शेजारीच केशवराज मंदिर आणि पन्हाळेकाजी लेणी हि ऐतिहासिक आणि धार्मिक स्थळे देखील प्रसिद्ध आहेत. येथे मालवणी आणि कोकणी खाद्य संस्कृतीचा आनंद घेता येतो. ताजे सीफूड, सोलकढी आणि घावणे हे पदार्थ पर्यटकांमध्ये लोकप्रिय आहेत. 

दापोली मधील दुपारचे जेवण 

दापोली मध्ये दुपारचे जेवण हा कोकण प्रवासातील एक स्वादिष्ट अनुभव मानला जातो. दापोलीतील समुद्रकिनाऱ्याजवळील हॉटेल्स आणि होमस्टेमध्ये पारंपरिक मालवणी व कोकणी जेवण मिळते. येथे फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात हे पदार्थ विशेष प्रसिद्ध आहेत. नारळाच्या दुधात तयार केलेल्या मसालेदार रस्स्यामुळे या पदार्थांची चव अधिक खास वाटते.

शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या आणि सोलकढी यांसारखे स्वादिष्ट पदार्थ उपलब्ध असतात. दुपारच्या शांत वातावरणात समुद्राच्या थंड वाऱ्यासोबत केलेले जेवण प्रवासाचा थकवा दूर करते. अनेक पर्यटक स्थानिक घरगुती खानावळींमध्ये जेवण करण्यास प्राधान्य देतात, कारण तेथे पारंपरिक कोकणी चवीचा खरा अनुभव मिळतो.

हरीहरेश्वर 

दापोली पासून हरीहरेश्वर सुमारे किलोमीटर  अंतरावर आहे. दापोली पासून  हरीहरेश्वरला कसे जायचे याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

दापोली → बाणकोट → हरीहरेश्वर 

महाराष्ट्र मधील  रायगड जिल्ह्यामध्ये वसलेले हरीहरेश्वर हे एक प्रसिद्ध धार्मिक आणि पर्यटनस्थळ आहे. अरबी समुद्रकिनाऱ्यालगत वसलेले हे ठिकाण शांत वातावरण, सुंदर समुद्रकिनारे आणि प्राचीन मंदिरांसाठी ओळखले जाते. येथील सर्वात प्रसिद्ध आकर्षण म्हणजे हरीहरेश्वर मंदिर. भगवान शिवाला समर्पित असलेले हे प्राचीन मंदिर खूप पवित्र मानले जाते. मंदिराचा इतिहास अनेक शतकांपूर्वीचा असून येथे दरवर्षी मोठ्या प्रमाणावर भाविक दर्शनासाठी येतात. 

हरीहरेश्वर बीच हा देखील पर्यटकांमध्ये खूप लोकप्रिय आहे. स्वच्छ समुद्रकिनारा, काळसर वाळू आणि समुद्राच्या लाटा यामुळे येथे शांतपणे वेळ घालवण्याचा आनंद मिळतो. सूर्यास्ताच्या वेळी समुद्रकिनाऱ्यावर दिसणारे दृश्य खूप आकर्षक वाटते.

मंदिराभोवती असलेला प्रदक्षिणा मार्ग हा येथील विशेष आकर्षण मानला जातो. खडकाळ किनाऱ्यावरून जाणारा हा मार्ग समुद्राचे सुंदर दृश्य दाखवतो. हरीहरेश्वरमध्ये स्थानिक कोकणी आणि मालवणी खाद्यपदार्थांचा आस्वाद देखील घेता येतो. शांतता, अध्यात्म आणि निसर्ग अनुभवण्यासाठी हरीहरेश्वर हे कोकणातील एक सुंदर पर्यटनस्थळ मानले जाते.

श्रीवर्धन 

महाराष्ट्रमधील श्रीवर्धन हे रायगड जिल्ह्यामध्ये वसलेले असून ते रायगड पासून सुमारे अंतरावर आहे. पुण्यापासून सुमारे किलोमीटर अंतरावर आहे. हरीहरेश्वर पासून श्रीवर्धन सुमारे किलोमीटर अंतरावर आहे. हरीहरेश्वर मधून श्रीवर्धन कसे जायचे याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

हरीहरेश्वर →  कुरवाडे → साईगाव→  निगडी →  जसवाली → श्रीवर्धन 

शांत समुद्रकिनारे, नारळ-सुपारीच्या बागा आणि ऐतिहासिक महत्त्व यामुळे श्रीवर्धन पर्यटकांमध्ये खूप लोकप्रिय आहे. हे ठिकाण पेशव्यांचे जन्मस्थान म्हणूनही ओळखले जाते आणि त्यामुळे इतिहासप्रेमींसाठी विशेष आकर्षण मानले जाते.

श्रीवर्धन बीच हा येथील मुख्य आकर्षण आहे. लांब पसरलेला स्वच्छ समुद्रकिनारा, मऊ वाळू आणि समुद्राच्या शांत लाटा इत्यादी गोष्टी आपण या श्रीवर्धन बीच वर करी शकतो. सकाळी सूर्योदय आणि संध्याकाळी सूर्यास्ताच्या वेळी येथील निसर्ग अधिक सुंदर दिसतो. या श्रीवर्धन समुद्र किनाऱ्यावरून सूर्यास्त अत्यंत सुंदर दिसतो. त्यामुळेच श्रीवर्ध समुद्र फोटोग्राफी साठी प्रसिद्ध आहे. 

श्रीवर्धन मधील रात्रीचे जेवण 

श्रीवर्धन मध्ये रात्रीचे जेवण हा कोकण प्रवासातील एक खास आणि शांत अनुभव मानला जातो. समुद्र किनाऱ्याजवळील हॉटेल्स, होमस्टे आणि स्थानिक खानावळींमध्ये पारंपरिक मालवणी आणि कोकणी जेवणाची चव अनुभवायला मिळते. रात्रीच्या जेवणामध्ये फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात हे पदार्थ विशेष प्रसिद्ध आहेत. नारळाच्या दुधात आणि मालवणी मसाल्यात बनवलेले पदार्थ पर्यटकांना खूप आवडतात.

शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या आणि ताज्या चपात्या उपलब्ध असतात. जेवणासोबत दिली जाणारी सोलकढी हि कोकणातील खास ओळख मानली जाते. समुद्राच्या थंड वाऱ्यासोबत शांत वातावरणात केलेले जेवण प्रवासाचा थकवा दूर करते.

अनेक रेस्टॉरंट्स समुद्रकिनाऱ्याजवळ असल्यामुळे जेवताना समुद्राच्या लाटांचा आवाज ऐकण्याचा आनंद मिळतो. काही ठिकाणी खुल्या जागेत बसून जेवण्याची सुविधा असल्यामुळे रात्रीचे वातावरण अधिक सुंदर वाटते. 

श्रीवर्धन मधील रात्रीचा मुक्काम 

श्रीवर्धन मधील रात्रीचा मुक्काम हा कोकण प्रवासातील अत्यंत शांत आणि आनंददायी अनुभव मानला जातो. समुद्रकिनाऱ्यालगत असलेले रिसॉर्ट, होमस्टे आणि हॉटेल्स पर्यटकांना निसर्गाच्या जवळ राहण्याचा सुंदर अनुभव देतात. नारळ आणि सुपारीच्या झाडांमध्ये वसलेले मुक्कामस्थळ कोकणातील पारंपरिक वातावरणाची जाणीव करून देते.

श्रीवर्धन बीचजवळील अनेक रिसॉर्ट्समध्ये समुद्राच्या लाटांचा आवाज ऐकत आराम करता येतो. रात्रीच्या वेळी येथील वातावरण अतिशय शांत आणि प्रसन्न असते. शहरातील गोंगाटापासून दूर असल्यामुळे पर्यटकांना येथे मनःशांती अनुभवता येते. काही होमस्टेमध्ये घरगुती मालवणी जेवणाची सुविधा देखील उपलब्ध असते, ज्यामुळे मुक्काम अधिक खास बनतो.

तिसरा दिवस 

गणपती पुळे बीच 

श्रीवर्धन पासून गणपतीपुळे बीच हा सुमारे किलोमइतर अंतरावर आहे. श्रीवर्धन पासून गणपती पुळे बीचवर कसे जायचे याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

श्रीवर्धन → सावर्दे  → चिपळूण  →  खेड → महाड 

गणपतीपुळे बीचचे मुख्य आकर्षण म्हणजे समुद्रकिनाऱ्यालगत असलेले स्वयंभू गणपती मंदिर. अनेक भाविक दर्शनासाठी येथे येतात आणि त्याचबरोबर समुद्र सौंदर्याचाही आनंद घेतात. समुद्राच्या फेसाळ लाटा आणि किनाऱ्यावर वाहणारा थंड वारा मनाला शांतता देतो. 

येथे पर्यटकांना जेट स्की, बनाना राइड , स्पीड बोट राइड यांसारख्या चा आनंद घेता येतो. तसेच, समुद्रकिनाऱ्यावर फिरणे, सूर्यास्त  पाहणे आणि फोटोग्राफी करणे यासाठीही हे ठिकाण प्रसिद्ध आहे. संध्याकाळच्या वेळी समुद्रावर पडणारा सूर्यास्ताचा सोनेरी प्रकाश अत्यंत सुंदर दिसतो.

गणपतीपुळे परिसरात अनेक रिसॉर्ट हॉटेल्स आणि होम स्टे  उपलब्ध आहेत. येथे कोकणी आणि मालवणी खाद्यपदार्थांचाही स्वाद घेता येतो. फिश फ्राय, सोलकढी, कोकम सरबत आणि ताजे सीफूड पर्यटकांना विशेष आवडते.

दुपारचे जेवण 

गणपती पुळे बीच परिसरातील दुपारचे जेवण हा कोकण प्रवासातील एक खास अनुभव मानला जातो. समुद्र किनाऱ्याजवळील हॉटेल्स आणि स्थानिक खानावळींमध्ये पारंपरिक मालवणी आणि कोकणी जेवणाची चव अनुभवायला मिळते. येथे फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात हे पदार्थ विशेष प्रसिद्ध आहेत. नारळाच्या दुधात आणि मालवणी मसाल्यात बनवलेले पदार्थ पर्यटकांना खूप आवडतात.

शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या, मोदक आणि सोलकढी असे स्वादिष्ट पर्याय उपलब्ध असतात. समुद्राच्या थंड वाऱ्यासोबत शांत वातावरणात केलेले जेवण प्रवासाचा थकवा दूर करते. अनेक रेस्टॉरंट्समधून समुद्राचा सुंदर नजारा दिसत असल्यामुळे जेवणाचा आनंद अधिक वाढतो.

गणपतीपुळे येथे कोकम सरबत आणि सोलकढी हि पेये विशेष लोकप्रिय आहेत. जेवणानंतर समुद्रकिनाऱ्यावर फेरफटका मारणे आणि समुद्राच्या लाटांचा आनंद घेणे हा पर्यटकांसाठी एक सुंदर अनुभव असतो.

जयगड किल्ला 

गणपतीपुळे बीच पासून जयगड किल्ला हा सुमारे किलोमीटर अंतरावर आहे. गणपतीपुळे बीच पासून जयगड किल्ल्यावर कसे जायचे? याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

गणपतीपुळे बीच  → उंडी →  मालगुंड  →  भंडारवाडा 

जयगड किल्ला हा जिल्ह्यातील एक ऐतिहासिक आणि भव्य समुद्री किल्ला आहे. हा किल्ला शास्त्री नदी आणि अरबी समुद्र यांच्या संगमाजवळ उंच डोंगरावर वसलेला आहे. किल्ल्याचे स्थान अत्यंत महत्त्वाचे असल्यामुळे पूर्वी समुद्रमार्गावरील हालचालींवर लक्ष ठेवण्यासाठी याचा उपयोग केला जात असे.

जयगड किल्ल्याची बांधणी सुमारे १६व्या शतकात करण्यात आली होती. नंतर छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या काळात या किल्ल्याला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले. मजबूत तटबंदी, मोठे प्रवेशद्वार आणि समुद्राकडे असलेले संरक्षणात्मक बांधकाम हे किल्ल्याचे प्रमुख वैशिष्ट्य आहे.

किल्ल्याच्या माथ्यावरून दिसणारा अरबी समुद्र, शास्त्री नदी आणि परिसरातील हिरवाई अत्यंत सुंदर दिसते. त्यामुळे इतिहासप्रेमी आणि फोटोग्राफीची आवड असलेले पर्यटक येथे मोठ्या प्रमाणात भेट देतात. विशेषतः सूर्यास्ताच्या वेळी किल्ल्यावरून दिसणारे दृश्य खूप आकर्षक वाटते.

रत्नागिरी 

जयगड किल्ल्यापासून रत्नागिरी हे शहर किलोमीटर अंतरावर आहे. जयगड किल्ल्यामधून रत्नागिरी शहराकडे कसे जायचे याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

जयगड किल्ला → काळझोंडी → जाकादेवी → करबुडे  → मिर्जोले  → रत्नागिरी 

महाराष्ट्र मधील रत्नागिरी हे शहर कोकण  किनारपट्टीवर वसलेले आहे.  अरबी समुद्राच्या काठावर वसलेले  रत्नागिरी हे शहर हिरव्यागार डोंगररांगा आणि नारळ सुपारीच्या बागांनी वेढलेले हे शहर नेसर्गिक सोंदर्य आहे. 

रत्नागिरी हे विशेषतः जगप्रसिद्ध हापूस आंब्यासाठी ओळखले जाते. उन्हाळ्यात येथे आंब्याचा सुगंध संपूर्ण परिसरात दरवळत असतो.

रत्नागिरीमध्ये अनेक ऐतिहासिक आणि पर्यटनस्थळे पाहतात. थिबा पॅलेस हा बर्माच्या राजासाठी बांधलेला राजवाडा पर्यटकांना आवडतो. तसेच भगवती किल्ला आणि भाट्ये मध्य हे देखील प्रसिद्ध पर्यटनस्थळे आहेत.

रत्नागिरी हे स्वातंत्र्यवीर विनायक दामोदर सावरकर यांच्या वास्तव्यामुळेही ऐतिहासिकदृष्ट्या महत्त्वाचे मानले जाते. येथील रत्न दुर्ग फोर्ट हा समुद्रकिनाऱ्यालगत असलेला किल्ला इतिहासप्रेमींसाठी आकर्षणाचे केंद्र आहे.

रत्नागिरी मध्ये रात्रीचे जेवण 

रत्नागिरी मध्ये रात्रीचे जेवण हा कोकण प्रवासातील एक स्वादिष्ट आणि संस्मरणीय अनुभव मानला जातो. समुद्र किनाऱ्याजवळील हॉटेल्स, रिसॉर्ट्स आणि स्थानिक खानावळींमध्ये पारंपरिक मालवणी व कोकणी खाद्यसंस्कृतीची खास चव अनुभवायला मिळते. रात्रीच्या जेवणात फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात हे पदार्थ विशेष लोकप्रिय आहेत. नारळाच्या दुधात तयार केलेले मसालेदार रस्से आणि मालवणी मसाल्याचा सुगंध जेवणाची चव अधिक वाढवतो.

शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या आणि ताज्या चपात्या उपलब्ध असतात. जेवणासोबत दिली जाणारी सोलकढी ही रत्नागिरीतील खास ओळख मानली जाते. काही हॉटेल्समध्ये समुद्राचा नजारा पाहत जेवण्याची सुविधा असल्यामुळे रात्रीचे वातावरण अधिक सुंदर वाटते.

चोथा दिवस 

देवगड 

रत्नागिरी पासून देवगड हे शहर सुमारे किलोमीटर अंतरावर आहे. रत्नागिरी पासून देवगडला कसे जायचे याचा मार्ग खाली दिला आहे. 

रत्नागिरी → पावस → कशेळी →  विजयदुर्ग →  देवगड 

महाराष्ट्रामधील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यामध्ये देवगड हे शहर वसलेले आहे. शांत समुद्रकिनारे, ऐतिहासिक किल्ले आणि जगप्रसिद्ध हापूस आंब्यासाठी देवगड विशेष ओळखले जाते. कोकणातील नैसर्गिक सौंदर्य अनुभवण्यासाठी अनेक पर्यटक येथे भेट देतात.

देवगडमधील सर्वात प्रसिद्ध आकर्षण म्हणजे देवगड किल्ला. समुद्रकिनाऱ्यालगत उभा असलेला हा किल्ला इतिहासप्रेमींसाठी महत्त्वाचे ठिकाण मानला जातो. किल्ल्यावरून दिसणारा अथांग अरबी समुद्र आणि किनारपट्टीचे दृश्य खूप आकर्षक वाटते. देवगडचा समुद्रकिनारा शांत आणि स्वच्छ असल्यामुळे पर्यटक येथे निवांत वेळ घालवतात.

देवगड हे विशेषतः हापूस आंब्यासाठी संपूर्ण देशभर प्रसिद्ध आहे. उन्हाळ्यात येथे आंब्याच्या बागा आणि आंब्याचा सुगंध संपूर्ण परिसरात अनुभवायला मिळतो. याशिवाय जवळच असलेले कुणकेश्वर मंदिर हे समुद्रकिनाऱ्यालगत वसलेले प्राचीन शिवमंदिर देखील पर्यटकांना आकर्षित करते.

कुणकेश्वर मंदिर 

महाराष्ट्र मधील कुणकेश्वर मंदिर हे सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील देवगड जवळ वसलेले एक प्रसिद्ध आणि प्राचीन शिवमंदिर आहे. कुणकेश्वर मंदिर हे अरबी समुद्राच्या काठावर वसलेले आहे. कुणकेश्वर मंदिरालाच कोकणातील काशी या नावाने सुद्धा ओळखले जाते. 

महाशिवरात्रीच्या काळात येथे मोठी यात्रा भरते आणि हजारो भाविक दर्शनासाठी येतात. मंदिराजवळील समुद्रकिनारा शांत आणि स्वच्छ असल्यामुळे पर्यटक येथे निवांत वेळ घालवतात. सकाळी सूर्योदय आणि संध्याकाळी सूर्यास्ताच्या वेळी येथील दृश्य अत्यंत सुंदर दिसते.

कुणकेश्वर परिसरात स्थानिक मालवणी खाद्यसंस्कृतीचा आनंदही घेता येतो. फिश थाळी, सोलकढी आणि कोकणी पदार्थ पर्यटकांना खूप आवडतात. धार्मिक श्रद्धा, समुद्रकिनाऱ्याचे सौंदर्य आणि शांत वातावरण यामुळे कुणकेश्वर हे कोकणातील एक महत्त्वाचे पर्यटनस्थळ मानले जाते.

कुणकेश्वर मंदिराच्या आजूबाजूचे दुपारचे जेवण 

समुद्रकिनाऱ्यालगत असलेल्या स्थानिक खानावळी, होमस्टे आणि छोटे हॉटेल्स येथे पारंपरिक मालवणी आणि कोकणी जेवणाची चव अनुभवायला मिळते. शांत वातावरणात समुद्राच्या थंड वाऱ्यासोबत केलेले जेवण पर्यटकांना विशेष आनंद देते.

येथील दुपारच्या जेवणामध्ये फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि गरम भात हे पदार्थ विशेष प्रसिद्ध आहेत. नारळाच्या दुधात आणि मालवणी मसाल्यात तयार केलेले रस्से जेवणाची चव अधिक वाढवतात. सोलकढी हे पेय जवळजवळ प्रत्येक थाळीसोबत दिले जाते आणि ते कोकणातील खास ओळख मानले जाते.

शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या आणि ताज्या चपात्या उपलब्ध असतात. काही घरगुती खानावळींमध्ये पारंपरिक पद्धतीने बनवलेले जेवण मिळत असल्यामुळे पर्यटकांना स्थानिक संस्कृतीचा खरा अनुभव मिळतो.

तारकर्ली बीच 

महाराष्ट्र मधील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यामध्ये तारकर्ली हे बीच स्वछ निळेशार समुद्र पांढरी शभ्र वाळू शांत वातावरण या गोष्टींसाठी प्रसिद्ध पर्यटन स्थळ आहे. तारकर्ली बीच वर तुम्ही निवांत वेळ घालवू शकता. तारकर्ली बीच वर तुम्ही वॉटर स्पोर्ट्सचा आनंद घेऊ शकता. 

तारकर्ली या ठिकाणी करली नदी आणि अरबी समुद्र यांचा संगम सुद्धा आहे. तारकर्ली बीच वरती सिंधुदुर्ग किल्ला आहे. हा सिंधुदुर्ग किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी बांधला आहे. 

येथे मालवणी खाद्यसंस्कृतीचा विशेष आनंद घेता येतो. फिश थाळी, कोम्बडी वडे, सोलकढी आणि ताजे सीफूड हे पदार्थ पर्यटकांना खूप आवडतात. शांतता, समुद्र आणि साहसी पर्यटनाचा अनुभव घेण्यासाठी तारकर्ली हे कोकणातील एक उत्कृष्ट पर्यटनस्थळ मानले जाते.

मालवण 

मालवण हे महाराष्ट्र मधील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यात वसलेले एक प्रसिद्ध समुद्रकिनारी शहर आहे. सुंदर समुद्रकिनारे, ऐतिहासिक किल्ले आणि स्वादिष्ट मालवणी खाद्यसंस्कृतीमुळे मालवण कोकणातील अत्यंत लोकप्रिय पर्यटनस्थळ मानले जाते. शांत वातावरण, स्वच्छ समुद्र आणि निसर्गसौंदर्य यामुळे दरवर्षी हजारो पर्यटक येथे भेट देतात.

मालवणमधील सर्वात प्रसिद्ध आकर्षण म्हणजे Sindhudurg Fort. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी समुद्राच्या मध्यभागी बांधलेला हा भव्य किल्ला इतिहासप्रेमींसाठी खास आकर्षण आहे. बोटीने किल्ल्यापर्यंत जाता येते आणि किल्ल्यावरून दिसणारा अथांग समुद्र पर्यटकांना मंत्रमुग्ध करतो.

मालवणजवळील Tarkarli बीच देखील खूप प्रसिद्ध आहे. येथे स्कूबा डायव्हिंग, स्नॉर्केलिंग, बोटिंग आणि इतर वॉटर स्पोर्ट्सचा आनंद घेता येतो. स्वच्छ आणि पारदर्शक समुद्रपाणी हे मालवण परिसराचे मुख्य वैशिष्ट्य मानले जाते.

मालवण हे मालवणी खाद्यसंस्कृतीसाठी विशेष ओळखले जाते. फिश थाळी, कोम्बडी वडे, सोलकढी, बांगडा फ्राय आणि ताजे सीफूड हे येथील प्रसिद्ध पदार्थ आहेत. स्थानिक मसाल्यांमुळे या पदार्थांची चव अधिक खास वाटते.

रात्रीचे जेवण

मालवण मधील रात्रीचे जेवण हा कोकण प्रवासातील एक अत्यंत स्वादिष्ट आणि संस्मरणीय अनुभव मानला जातो. मालवण हे खास मालवणी खाद्यसंस्कृतीसाठी प्रसिद्ध असल्यामुळे येथे मिळणाऱ्या पारंपरिक पदार्थांची चव पर्यटकांना खूप आवडते. समुद्रकिनाऱ्याजवळील हॉटेल्स, होमस्टे आणि स्थानिक खानावळींमध्ये ताज्या सीफूडपासून बनवलेले विविध पदार्थ मिळतात.

रात्रीच्या जेवणामध्ये फिश थाळी, सुरमई फ्राय, बांगडा करी, कोळंबी मसाला आणि पापलेट फ्राय हे पदार्थ विशेष लोकप्रिय आहेत. नारळाच्या दुधात आणि खास मालवणी मसाल्यात बनवलेले रस्से जेवणाला वेगळीच चव देतात. गरम भात, भाकरी आणि सोलकढी यांसोबत हे पदार्थ खाण्याचा आनंद अधिक वाढतो. शाकाहारी पर्यटकांसाठी पिठलं-भाकरी, वरण-भात, कोकणी भाज्या आणि गावठी पदार्थ उपलब्ध असतात.

मालवण मध्ये मुक्काम 

मालवण  मध्येमुक्काम करणे म्हणजे कोकणातील शांत समुद्रकिनारे, निसर्ग आणि मालवणी संस्कृती जवळून अनुभवण्याची एक सुंदर संधी आहे. मालवणमध्ये समुद्रकिनाऱ्यालगत अनेक रिसॉर्ट्स, होमस्टे आणि हॉटेल्स उपलब्ध आहेत. येथे राहिल्यास समुद्राच्या लाटांचा आवाज, थंड वारा आणि नारळ-सुपारीच्या झाडांनी वेढलेले वातावरण मनाला शांतता देते.

पर्यटक विशेषतः Tarkarli जवळील बीच रिसॉर्ट्समध्ये मुक्काम करणे पसंत करतात. येथे समुद्रदृश्य असलेल्या खोल्या आणि पारंपरिक कोकणी शैलीतील होमस्टे उपलब्ध असतात. काही ठिकाणी घरगुती मालवणी जेवणाची सुविधा देखील दिली जाते, ज्यामुळे फिश थाळी, सोलकढी आणि कोम्बडी वडे यांसारख्या पदार्थांचा आस्वाद घेता येतो.

रात्रीच्या वेळी समुद्रकिनाऱ्यावर फेरफटका मारणे, समुद्राच्या लाटांचा आवाज ऐकणे आणि शांत वातावरणात वेळ घालवणे हा एक अविस्मरणीय अनुभव ठरतो. सकाळी सूर्योदयाच्या वेळी समुद्रकिनाऱ्यावर फिरण्याचा आनंदही पर्यटक घेतात.

सावंतवाडी 

महाराष्ट्र मधील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यामध्ये सावंतवाडी हे एक  पर्यटन स्थळ असून या ठिकाणाचे सावंतवाडी प्लेस हा ऐतिहासिक राजवाडा विशेष प्रसिद्ध आहे. या राजवाड्याची वास्तु कला आणि त्यातील पारंपारीक कलाकुसर पर्यटकांना आकर्षित करते. सावंतवाडीच्या परिसरामध्ये नारळ आणि सुपारीच्या बागा सुद्धा आहेत. 

या सावंत वाडीच्या परिसरामध्ये कोकणी आणि मालवणी खाद्यसंस्कृतीचा देखील विशेष आनंद घेता येतो. फिश थाळी, कोंबडी वडे, सोलकढी आणि ताजे सीफूड हे येथील प्रसिद्ध पदार्थ आहेत. 

सावंतवाडी हे विशेषतः हाताने बनवलेल्या लाकडी खेळण्यांसाठी आणि हस्तकलेसाठी प्रसिद्ध आहे. येथील कलाकार पारंपरिक पद्धतीने रंगीत लाकडी खेळणी आणि सजावटीच्या वस्तू तयार करतात. सावंतवाडी बाजारामध्ये या वस्तू खरेदी करण्यासाठी पर्यटकांची मोठी गर्दी असते.

आंबोळी 

आंबोलीमध्ये स्थानिक गावठी खाद्यपदार्थांचा आनंद घेता येतो. गरम भजी, चहा, पिठलं-भाकरी आणि कोकणी पदार्थ पर्यटकांना खूप आवडतात. शांतता, धुके, धबधबे आणि हिरवाई अनुभवण्यासाठी आंबोली हे महाराष्ट्रातील एक सुंदर पर्यटनस्थळ मानले जाते.

महाराष्ट्र मधील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यामध्ये आंबोली हे पर्यटन स्थळ आहे. हे आंबोली पर्यटन स्थळ आंबोली धबधब्या साठी प्रसिद्ध आहे. पावसाळ्यामध्ये हा धबधबा अतिशय सुंदर दिसतो. याशिवाय सनसेट पॉईंट, महादेवगड पॉईंट आणि हिरण्यकेशी मंदिर ही देखील लोकप्रिय ठिकाणे आहेत. 

येथील हवामान वर्षभर आल्हाददायक असते, त्यामुळे उन्हाळ्यातही पर्यटक येथे फिरण्यासाठी येतात. आंबोली परिसर जैवविविधतेसाठीही प्रसिद्ध आहे. येथे अनेक दुर्मिळ वनस्पती, पक्षी आणि फुलपाखरे आढळतात.

आंबोलीमध्ये स्थानिक गावठी खाद्यपदार्थांचा आनंद घेता येतो. गरम भजी, चहा, पिठलं-भाकरी आणि कोकणी पदार्थ पर्यटकांना खूप आवडतात. शांतता, धुके, धबधबे आणि हिरवाई अनुभवण्यासाठी आंबोली हे महाराष्ट्रातील एक सुंदर पर्यटनस्थळ मानले जाते.

कोकण मधील परतीचा प्रवास 

कोकणातील सुंदर समुद्रकिनारे, किल्ले, मंदिरे आणि निसर्गरम्य ठिकाणांचा अनुभव घेतल्यानंतर परतीचा प्रवास हा देखील तितकाच खास वाटतो. मालवण सावंतवाडी किंवा आंबोली येथून पुणे किंवा मुंबईकडे परतताना सह्याद्रीच्या घाट रस्त्यांमधून प्रवास करण्याचा एक वेगळाच आनंद मिळतो. हिरवाईने भरलेले डोंगर, धुक्याने झाकलेले घाट आणि रस्त्यालगत दिसणारी कोकणातील छोटी गावे प्रवास अधिक सुंदर बनवतात.

परतीच्या प्रवासात अनेक पर्यटक आंबोली घाटामध्ये थांबून धबधबे आणि निसर्गाचा आनंद घेतात. घाटातील थंड वातावरण आणि रस्त्यालगत मिळणारा गरम चहा, भजी किंवा गावठी जेवण प्रवासाचा थकवा कमी करते. काही जण परतीच्या मार्गावर स्थानिक बाजारातून हापूस आंबा, काजू, कोकम सरबत आणि मालवणी मसाले खरेदी करतात.

कोकणातील शांत वातावरण मागे सोडताना समुद्रकिनाऱ्यांच्या आठवणी, मालवणी खाद्यसंस्कृतीची चव आणि निसर्गाचे सुंदर दृश्य मनात कायम राहतात. त्यामुळे कोकणातील परतीचा प्रवास हा फक्त घरी जाण्याचा मार्ग नसून संपूर्ण ट्रिपमधील सुंदर अनुभवांना पुन्हा आठवण्याचा एक खास क्षण ठरतो. 

कोकण ट्रिपसाठी अंदाजे खर्च

४-५ दिवसांच्या या ट्रिपसाठी खर्च तुमच्या प्रवासाच्या प्रकारावर अवलंबून असतो.

स्वतःची कार असल्यास इंधन खर्च तुलनेने कमी होतो.

हॉटेल खर्च प्रति रात्री १५०० रुपये  ते ४००० रुपये पर्यंत असू शकतो.

सीफूड आणि मालवणी जेवणासाठी दररोज ५०० रुपये  ते १५०० रुपये खर्च येऊ शकतो.

स्कूबा डायव्हिंग आणि वॉटर स्पोर्ट्ससाठी अतिरिक्त खर्च लागू शकतो.

सरासरी दोन व्यक्तींसाठी ही ट्रिप १५,००० रुपये  ते ३०,००० रुपये दरम्यान पूर्ण होऊ शकते.

कोकण ट्रिपसाठी सर्वोत्तम वेळ

कोकण फिरण्यासाठी ऑक्टोबर ते फेब्रुवारी हा काळ सर्वात उत्तम मानला जातो. या काळात हवामान आल्हाददायक असते आणि समुद्रकिनाऱ्यांचा आनंद व्यवस्थित घेता येतो.

पावसाळ्यात कोकण अधिक सुंदर दिसतो, पण काही घाटरस्ते घसरडे असू शकतात. त्यामुळे पावसाळ्यात प्रवास करताना काळजी घेणे आवश्यक आहे.